Bekijk desktop versie

 4856

Wie zijn wij?

Wie zijn wij?De Nederlandse Vereniging voor Doelmatig Onderhoud (NVDO) is dé toonaangevende brancheorganisatie die middels belangenbehartiging, kennisoverdracht en netwerken ondersteuning biedt aan bedrijven en personen die bij de besluitvorming op het gebied van Beheer en Onderhoud/Asset Management betrokken zijn en daarmee de Nederlandse...

Lees verder

Quantum simulator

Vrijdag, 16 juni 2017 11:13
Quantum simulator

Natuurkundigen van de Universiteit Utrecht hebben een modelsysteem bedacht om theoretische voorspellingen over een hele nieuwe klasse van supermaterialen te onderzoeken, zoals grafeen.






De Utrechtse experimenten bevestigen niet alleen de voorspellingen van de theoretici, maar geven ook nieuwe inzichten. Het gaat dan om supermaterialen met een tweedimensionale structuur en unieke eigenschappen. Zo ontdekten ze dat een eenvoudig vierkant rooster bij hogere energieën eigenschappen krijgt die normaliter alleen in exotische materialen te vinden zijn. 

De eigenschappen van een materiaal worden bepaald door de atomen waaruit ze zijn gemaakt en hoe die gerangschikt zijn. Berekeningen van theoretisch natuurkundigen laten zien dat door atomen in bepaalde tweedimensionale structuren te ordenen, allerlei supereigenschappen ‘maakbaar’ zijn. Alleen bleef dat tot nu toe vaak bij theoretische voorspellingen: veel van de uitgedachte roosters bestaan simpelweg niet in de natuur en zijn ook (nog) niet gemaakt. Met de door Utrechtse natuurkundigen ontwikkelde methode, kunnen die resultaten nu experimenteel getoetst worden.

Kristal
“Het basale idee is dat we een tweedimensionaal kristal van elektronen kunnen maken in nagenoeg elke vorm die we willen,” licht onderzoeksleider Ingmar Swart toe. “Vervolgens bepalen we nauwkeurig de eigenschappen van het kristal. Hierdoor kunnen we experimenteren met heel veel ideeën van onze theoretische collega’s.” Zo’n rooster van enkele tientallen nanometers groot wordt door Swart en zijn team gemaakt op het oppervlak van een koperkristal. Aan dat oppervlak bevinden zich heel veel elektronen. Die elektronen worden in bepaalde posities gedwongen door op het oppervlak met atomaire precisie een rooster van koolstofmonoxidemoleculen te bouwen.

“De manier waarop wij dit doen is te vergelijken met een vinger die een pepermuntje over een tafel heen en weer schuift. Waarbij de vinger een naald is, die eindigt in één atoom,” legt Swart uit. De resultaten tot nu toe laten zien dat de theoretische voorspellingen goed kloppen. 

Lieb-rooster
Maar de experimenten hebben ook een fenomeen onthuld waar de theoretici nog niet aan hadden gedacht en dat mogelijk interessant kan zijn voor toepassingen. Bij hogere energieën blijkt een eenvoudig vierkant rooster over te gaan in een structuur die bekend staat als een ‘Lieb-rooster’. “Dit Lieb-rooster is het echte rooster van bepaalde hoge-temperatuur supergeleiders. Daarom is het heel belangrijk om de eigenschappen en het gedrag van elektronen in dit rooster te begrijpen,” licht theoretisch natuurkundige prof. Cristiane Morais Smith toe.

De weg van dit Utrechtse modelsysteem naar nieuwe supermaterialen zoals grafeen, is nog lang. “Maar ons systeem is een soort van quantum simulator, waarmee we nieuwe theoretische ideeën met optimale flexibiliteit kunnen toetsen,” aldus Morais Smith.
Deze website maakt gebruikt van cookies. Meer informatie hierover vindt u op ons cookiebeleid. Sluiten